Hướng dẫn tiêm vắc xin phòng bệnh cho đàn gia súc, gia cầm
9:31' 17/3/2014

Từ đầu năm 2014 đến nay dịch bệnh nguy hiểm ở gia súc, gia cầm phát sinh tại nhiều địa phương trên địa bàn cả nước và có chiều hướng lây lan ra diện rộng. Tại tỉnh ta ngày 06/02/2014 phát hiện ổ dịch cúm gia cầm tại xã Giao Hà, huyện Giao Thủy số gia cầm phải tiêu hủy là 510 con.



Hiện nay thời tiết đang trong giai đoạn chuyển mùa, mưa nắng thất thường, độ ẩm không khí cao là điều kiện thuận lợi để mầm bệnh phát sinh và lây lan. Thực hiện Chỉ thị số 01 ngày 03/01 và Kế hoạch số 06 ngày 13/01/2014 của UBND tỉnh Nam Định về việc phát triển chăn nuôi và phòng chống dịch bệnh cho gia súc, gia cầm và thủy sản năm 2014. Để công tác tiêm vắc xin phòng bệnh cho đàn gia súc, gia cầm vụ Xuân năm 2014 đạt kết quả cao, đáp ứng yêu cầu phòng chống dịch, Chi cục Thú y tỉnh Nam Định hướng dẫn một số nội dung kỹ thuật thực hiện tiêm phòng như sau:

1. Đối tượng và các loại vắc xin tiêm phòng:

 - Đàn lợn: Tiêm bắt buộc vắc xin Dịch tả lợn nhược độc đông khô chủng C, vắc xin Tụ huyết trùng vô hoạt cho tất cả các loại lợn từ 45 ngày tuổi trở lên.

Khuyến khích tiêm vắc xin Lở mồm long móng Aftopor typ O, vắc xin tai xanh, sưng phù đầu, phó thương hàn…

 - Đàn trâu, bò, dê: Tiêm bắt buộc vắc xin LMLM Aftopor typ O cho trâu, bò, dê từ 4 tháng tuổi trở lên.

Khuyến khích tiêm vắc xin Tụ huyết trùng cho đàn trâu, bò, bê, nghé từ 6 tháng tuổi trở lên ở những nơi có ổ dịch cũ, tụ điểm buôn bán, vận chuyển.

- Đàn chó: Tiêm bắt buộc vắc xin dại Rabisin hoặc Rabigenmono cho chó từ 1 tháng tuổi trở lên.

- Đàn gia cầm: Tiêm phòng vắc xin Cúm gia cầm H5N1 chủng Re-6, Niu-cát-sơn, Tụ huyết trùng, dịch tả vịt, gum-bo-ro,...

2. Thời gian tiêm phòng: Thời gian tiêm chính vụ từ 25/02 đến 25/3/2014, ngoài ra hàng tháng các địa phương và chủ hộ chăn nuôi  cần chủ động tiêm phòng bổ sung cho số gia súc, gia cầm mới phát sinh chưa được tiêm phòng.

3. Cơ chê, chính sách:

- Hỗ trợ vắc xin cúm gia cầm H5N1 chủng Re-6 để tiêm cho đàn vịt, ngan và những đàn gà quy mô từ 50 con trở lên ở những xã, thị trấn có ổ dịch cũ, khu vực có nguy cơ cao.

- Hỗ trợ vắc xin dịch tả để tiêm phòng cho đàn lợn trên địa bàn toàn tỉnh.

- Hỗ trợ một phần vắc xin LMLM tiêm phòng cho đàn trâu, bò, dê ở những nơi có ổ dịch cũ, nơi nguy cơ cao.

- Các loại vắc xin khác và toàn bộ công tiêm phòng người chăn nuôi phải chi trả theo quy định.

4. Bảo quản vắc xin:

- Vắc xin phải bảo quản ở nhiệt độ lạnh từ 2 - 80C (trong ngăn mát tủ lạnh), tránh ánh sáng mặt trời. Riêng vắc xin tai xanh nhược độc chủng JXA1-R bảo quản ở ngăn đá tủ lạnh.

- Vắc xin khi vận chuyển phải đựng trong hộp xốp có đá lạnh và cần bao gói kỹ, tránh hiện tượng va đập.

5. Yêu cầu kỹ thuật tiêm phòng vắc xin

- Cơ sở, người chăn nuôi phải chuẩn bị đầy đủ dụng cụ, bảo hộ như: bơm tiêm, kim tiêm, panh, bông, cồn, hộp xốp bảo quản vắc xin, quần áo bảo hộ, ủng, khẩu trang, găng tay, thuốc sát trùng, ...

- Bơm kim tiêm phải vô trùng bằng cách luộc sôi, để nguội; khi tiêm sang hộ khác phải thay kim tiêm.

- Những người tham gia tiêm phòng phải thực hiện tốt an toàn sinh học để không làm lây lan dịch bệnh bằng cách rửa tay chân bằng xà phòng hoặc thuốc sát trùng. 

- Trước khi tiêm lấy chai vắc xin ra khỏi hộp xốp để ở nhiệt độ thường trong khoảng 10 - 20 phút cho nhiệt độ chai vắc xin gần bằng nhiệt độ bên ngoài. lắc kỹ chai vắc xin.

- Chai vắc xin khi đã mở nắp chỉ sử dụng trong ngày, nếu không hết phải bỏ đi. Riêng vắc xin nhược độc đông khô như vắc xin dịch tả lợn, tai xanh,… phải được pha bằng dung dịch pha của nhà sản xuất, sau khi pha chỉ sử dụng trong vòng 4 - 6 tiếng. 

- Không sử dụng những chai vắc xin đã bị biến màu hoặc lớp nhũ dầu bị tách lớp.

- Các địa phương trước khi tiêm phòng phải tổ chức thống kê tổng đàn, nắm tình hình dịch bệnh. trong quá trình tiêm phải quan sát kỹ tình trạng sức khỏe đàn vật nuôi, không tiêm cho những đàn vật nuôi có biểu hiện ốm, nghi ốm và quản lý theo dõi tình trạng sức khỏe đàn vật nuôi để có biện pháp xử lý kịp thời.

- Trong quá trình tiêm cần tuân thủ nguyên tắc 3 đúng: đúng đối tượng, đúng liều lượng, đúng vị trí.

- Sau khi tiêm phải theo dõi đàn vật nuôi trong thời gian từ 2 - 3 ngày, nếu có trường hợp bị phản ứng phải báo ngay cho thú y cơ sở để có biện pháp can thiệp kịp thời.

- Ghi chép đầy đủ thông tin vào biểu mẫu tiêm phòng theo quy định.

- Các địa phương quản lý, sử dụng vắc xin đúng mục đích, hiệu quả tránh thất thoát, lãng phí.

- Những loại vắc xin do nhà nước hỗ trợ sau khi sử dụng phải thu vỏ lọ  nộp về Chi cục Thú y.

6. Hướng dẫn sử dụng một số loại vắc xin

6.1. Vắc xin dịch tả lợn:

- Sử dụng vắc xin Dịch tả lợn nhược độc đông khô chủng C.

- Pha 1 lọ vắc xin dung dịch pha tương ứng kèm theo của nhà sản xuất. Tiêm bắp sâu sau vành tai với liều lượng như sau:

- Lợn 45 ngày tuổi trở lên: tiêm 1ml/con, sau đó định kỳ 6 tháng tiêm nhắc lại.

- Lợn từ 21 - 45 ngày tuổi (trường hợp tiêm sớm): tiêm 1ml/con, sau 3 - 4 tuần phải tiêm nhắc lại mũi 2, sau đó cứ 6 tháng tiêm nhắc lại.

6.2. Vắc xin tai xanh lợn: Sử dụng vắc xin Tai xanh nhược độc đông khô chủng JXA1-R của Trung Quốc.

- Pha 1 lọ vắc xin(10 liều) với 20ml dung môi kèm theo của nhà sản xuất. Tiêm bắp sâu sau vành tai với liều lượng như sau:

- Lợn 14 - 30 ngày tuổi: tiêm 1ml/con, sau 28 ngày tiêm nhắc lại 2ml/con, sau đó định kỳ 4 tháng tiêm nhắc lại.

- Lợn trên 30 ngày tuổi: tiêm 2ml/con, sau đó định kỳ 4 tháng tiêm nhắc lại.

- Lợn nái hậu bị: tiêm 2ml/con trước khi phối giống 30 ngày.

- Lợn nái sinh sản: tiêm 2ml/con sau đẻ 14 - 28 ngày.

6.3. Vắc xin cúm gia cầm H5N1: Sử dụng vắc xin cúm gia cầm AH5N1 chủng Re-6.

- Tiêm dưới da cổ phía gần thân hoặc tiêm bắp lườn, với liều tiêm như sau:

- Gà: từ 2 - 5 tuần tuổi: 0,3 ml/con, trên 5 tuần tuổi: 0,5 ml/con.

      - Vịt: từ 2 - 5 tuần tuổi: 0,5 ml/con, trên 5 tuần tuổi: 1ml/con.

      - Ngan: từ 2 - 5 tuần tuổi:0,5 ml/con, trên 5 tuần tuổi: 1,5 ml/con.

                                    
                                        
Chi cục Thú y Nam Định